Open Monumentendag - Damme
12 september 2010
WATER VUUR AARDE LUCHT, dat is dit jaar het thema voor Open Monumentendag Vlaanderen.
In Damme getuigt heel wat van hoe men omgaat met de vier elementen en Damme biedt u dan ook een bijzonder veelzijdig programma.
Eric Huys, voorzitter van de heemkundige kring Sint-Guthago, schets u op een boeiende wijze een stuk streekgeschiedenis rond polders en wateringen. De lezing gaat door in het Stadhuis om
11 uur. Aansluitend en ook in de namiddag kunt u een 4-elementen-rondleiding meemaken in het centrum van Damme.
In Sijsele staat uitzonderlijk dearcheologische site Stakendijke open. U ontdekt er met eigen ogen Romeinse en middeleeuwse sporen. Breng ook eens een bezoek aan het Sint-Janshospitaal in Damme of aan onze drie werkende windmolens in Damme, Hoeke en Oostkerke.
Aan het kruispunt van de kanalen in Oostkerke vertelt een gids het bewogen verhaal van de "Sifons". Aansluitend hierbij zijn er activiteiten langs het Schipdonkkanaal in Maldegem, Eeklo en Zomergem.
Activiteiten
Rondleiding: “Vier elementen in Damme”
Tijdstip: 12u30, 14u en 16u.
Duur: 1u30.
Vertrek: Markt, Damme
Beschrijving: De stad bevat heel wat getuigenissen van hoe men omgaat met de vier elementen. Vooral het water is bepalend geweest voor de stadsvorming in 'Dam'me. Het kanaal, de waterput, het sas van de Lieve getuigt telkens van een ander gebruik. In Huyse de Grote Sterre staan de schouwen centraal
Lezing: “Wateringen en polders rond Damme en Brugge”
Plaats: Stadhuis, 11u
Duur: 1 uur
Beschrijving: De polders als laaggelegen gebied hebben steeds een speciale verhouding gehad met water en waterhuishouding. Eric Huys schetst hoe men via de openbare instellingen van "polders" en "wateringen" het element water rond Damme en Brugge onder controle bracht.
Monumenten
Museum Sint-Janshospitaal (Damme)
Open: 10u-12u30 en 14u-18u; rondleidingen
Beschrijving: Tijdens het museumbezoek wijzen we op sporen van het omgaan met de 4 elementen. Voor het optrekken van het gebouw (late 13de eeuw) werd polderklei tot bakstenen gevormd. Een hoge zaal liet een goede luchtcirculatie toe. Het hospitaal haalde zuiver water wellicht uit de stadsfontein. Bij de 17de-eeuwse herinrichting van het gebouw kreeg één van de ruimtes een opvallende haardplaats.
Schellemolen (Damme)
Open: 9u30-12u30 en 13u-18u; molenaar aanwezig
Beschrijving: De Schellemolen is in 1867 gebouwd op de wal van een oude houten molen. Sedert eeuwen stond hier een banmolen waarvan het leenrecht in 1267 aan de stad werd verkocht door gravin Margareta van Constantinopel. In de molenwal is een olieslagerij ondergebracht.
Hoekemolen (Hoeke)
Open: 10u-18u; molenaar aanwezig
Beschrijving: De molen van Hoeke is een stenen grondzeiler, die in 1840 opgetrokken werd op een kleine, kunstmatige heuvel.
Dorpsmolen (Oostkerke)
Open: 10u-12u en 14u-18u; molenaar aanwezig
Beschrijving: De molen van Oostkerke is een stenen bovenkruier, type grondzeiler, 1874. Hij werd gerestaureerd in 1970-1973 en 1988-1991 en is nu een bedrijfsklare graanmolen.
Sifon (Oostkerke)
Open: 14u-18u; rondleidingen om 14u, 15u, 16u en 17u
Beschrijving: Midden 19de eeuw worden het Leopoldskanaal en het Schipdonkkanaal gegraven als afwateringskanalen. Om beide kanalen onder de Damse Vaart te leiden, bouwt men Sifons. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden beide Sifons grondig vernietigd. Via een tentoonstelling en een rondleiding
ontdekt de bezoeker het verhaal achter de Sifons en de vroegere en huidige afwatering.
Stakendijke, archeologische site (Sijsele)
Open: 10u-18u; geleid bezoek om 10u, 11u, 13u, 14u, 15u, 16u en 17u
Beschrijving: Proefsleuvenonderzoek heeft aangewezen dat zich aan de Veldstraat in Sijsele de resten van nederzettingen uit de Romeinse en middeleeuwse periode bevinden. Van 1/6 tot 30/11/2010 worden er op de site opgravingen uitgevoerd.
